Dossier Dorpen en stadswijken
Laat u informeren en inspireren!
Het bepalen van de bibliotheekvoorziening die enerzijds aansluit bij wat een dorp wil en kan en anderzijds bij wat de bibliotheek wil en kan, is een subtiel spel met eigen regels. Bibliotheken die hiervan werk willen maken, kunnen ter oriëntatie een beroep doen op het webdossier Bibliotheekwerk in dorpen en stadswijken.
Het webdossier Bibliotheekwerk in dorpen en stadswijken bevat een schat aan praktische hulpmiddelen, praktijkbeschrijvingen en beeldmateriaal. U kunt het dossier gebruiken als u wilt weten welke spelregels gelden en welke nieuwe typen bibliotheekvoorzieningen er in kleine kernen - en in stadswijken - in het land (zijn) ontstaan en met welk succes.
Prijs
Gratis
Voor meer informatie
Barbara van den Bos, tel. 023 55 46 178, e-mail bvdbos@probiblio.nl
Dick van Tol, tel. 023 55 46 362, e-mail dvtol@probiblio.nl
Inhoud dossier Bibliotheekvoorzieningen in kleine kernen en stadswijken
Bibliotheken die zich inspannen om ook in dorpen en stadswijken voorzieningen in stand te houden, vinden hier ondersteunende materialen:
- Schriftelijke hulpmiddelen voor onderzoek naar de bibliotheekvoorziening die het best aansluit op wat er leeft en nodig is in een dorp of wijk
- Praktijkbeschrijvingen van voorzieningen
- Beeldmateriaal van inrichtingen en flexibele meubels
- Achtergrondinformatie over bibliotheekvoorzieningen in kleine kernen
- Informatie over en resultaten van het Noord-Hollandse project Kansen voor het bibliotheekwerk in kleine kernen
- Verslagen en presentaties van de Noord- en Zuid-Hollandse kenniscirkel Kleinschalige bibliotheekvoorzieningen.
Het vinden van de optimale kleinschalige voorziening is een subtiel
spel, waarbij de nodige creativiteit onontbeerlijk is. Deze
voorzieningen zijn in toenemende mate sterk vraag-, functie- en
doelgroepgericht en maken steeds vaker onderdeel uit van een
combinatie van voorzieningen.
Deze pagina biedt materiaal voor bibliotheekorganisaties die dit
spel willen spelen voor de mensen die beperkt mobiel zijn en niet
zo gemakkelijk hun dorp of wijk verlaten voor een bezoek aan een
centrale bibliotheekvestiging.
U vindt hier te downloaden documenten en afbeeldingen, ingedeeld
naar de volgende categorieën.
- Schriftelijke hulpmiddelen
- Praktijkbeschrijvingen
- Beeldmateriaal
- Achtergrondinformatie
- Project Kansen voor het bibliotheekwerk in kleine kernen
- Kenniscirkel Kleinschalige bibliotheekvoorzieningen
- Landelijke bronnen
Schriftelijke hulpmiddelen
Schriftelijke hulpmiddelen voor onderzoek naar de bibliotheekvoorziening die het best aansluit op wat er leeft en nodig is in een dorp of wijk (alle pdf):
- stappenplan
- model plan van aanpak
- overzicht van mogelijke functies van een bibliotheekvoorziening
- handleiding voor het uitvoeren van een marktverkenning
- overzicht van mogelijke (kleinschalige) bibliotheekvoorzieningen: formules
- overzicht van mogelijke bibliotheekdiensten: modules
- overzicht van kostenposten per formule
- model onderzoeksrapportage (met bijlagen 1 & 3)
Praktijkbeschrijvingen
Praktijkbeschrijvingen van voorzieningen:
- Model-servicepunt: beschrijving
- Servicepunten Texel: notitie voor gemeente (status: voorstel door gemeente te duur bevonden)
- Uitleenposten Texel: beschrijving (status: gerealiseerd als alternatief voor afgeblazen servicepunten)
- Steun- en servicepunten Lexmond: notitie voor gemeente (status: gemeenteraad heeft gekozen voor variant 3). Bijlagen 1, 2 en 3
- Servicepluspunten Schiedam: korte beschrijving en projectplan (status: groot aantal servicepunten gerealiseerd)
- Kamerbibliotheek Haastrecht: beschrijving en adviesrapport voor gemeente (status: in september 2008 gerealiseerd in de kern Haastrecht als onderdeel van dienstencentrum voor ouderen). Voor foto's zie hieronder bij Beeldmateriaal.
- Drie scenario's voor kleinschalige voorzieningen Sint Pancras en Oudkarspel: notitie & bijlage voor gemeente (status: twee servicepunten voor zowel jeugd als ouderen in Sint Pancras en Oudkarspel zijn gerealiseerd)
- Biebboot Zaanstad: projectplan (status: projectplan wordt gebruikt om gemeente en potentiële sponsoren te enthousiasmeren en daarmee uitvoering mogelijk te maken)
- Vervoer van leners naar de bibliotheek Egmond, Nieuw-Loosdrecht en Langedijk: korte beschrijving
- Digitale bibliotheekpunten Zuid-Holland zuidoost: beschrijving (status: niet gerealiseerd vanwege in 2005 afgewezen subsidieaanvraag)
- Uitleenposten Wijdenes en Schellinkhout: beschrijving (status: uitleenposten gerealiseerd)
- Bibliopunten Graafstroom: voorstel voor gemeente (status: gemeente heeft besluit tot realisatie genomen)
- InfoNoord Heerhugowaard-De Noord: beschrijving
- Bestel-, ophaal- en inleverservice en themacollectie Goedereede: beschrijving
- Bibliotheek in woonzorgcomplex Vogelenzang: beschrijving
- NIEUW: Leesclub Nibbixwoud: projectvoorstel (status: voorbereidingen gestart).
Beeldmateriaal
Beeldmateriaal van inrichtingen en flexibele meubels (ontwerp en - indien van toepassing - producent):
- Kamerbibliotheek Haastrecht (Ingeborg Kleijnjan & Jan David Hanrath). Afbeeldingen 1, 2, 3, 4, 5, 6 en document 1 (pdf).
- Educatief servicepluspunt Schiedam (Van Velzen La Feber Bonneur & In Vorm). Afbeeldingen 1, 2 en 3.
- Servicepluspunt zorgcentrum Schiedam (Van Velzen La Feber Bonneur). Afbeeldingen 1, 2, 3, 4.
- Biebboot (Jord den Hollander) Afbeeldingen 1, 2, 3, 4, 5 en 6.
- Boeksmeubel - model Basic (Martijn Kallenbach & NBLC Systemen/Permar). Document 1 (pdf).
- Boeksmeubel - model Flippo* (Relinde Reinders & NBLC Systemen/Permar). Afbeelding 1 en document 1 (pdf).
- Krattenkast* (Ingeborg Kleijnjan & Proob bibliotheekinrichting). Documenten 1 (pdf), 2 (pdf) en 3 (Word).
- Drive-inmeubel* (Ingeborg Kleijnjan & Staaltech Aluminium). Afbeeldingen 1, 2, 3 en document 1 (PowerPoint).
- Mobiele kast* (Van Velzen La Feber Bonneur & In Vorm). Afbeeldingen 1, 2, 3, 4 en document 1 (Word).
- Krattenkar* (Van Velzen La Feber Bonneur & In Vorm). Afbeeldingen 1 en 2 en document 1 (Word).
- Bieb in the box* (Van Velzen La Feber Bonneur & In Vorm). Afbeeldingen 1, 2, 3 en document 1 (Word).
- Afsluitbare kast* (Van Velzen la Feber Bonneur & In Vorm). Afbeeldingen 1, 2, 3, 4 en document 1 (Word).
- Optear bibleteek (Proob bibliotheekinrichting). Afbeeldingen 1, 2, 3, 4 (jpg) en document 1 (Word).
- Verrijdbare kast Compactus (Bruynzeel filing and storage). Afbeeldingen 1, 2 en document 1 (Word).
- Boekenladder (RHIZOOM). Animatie 1 en document 1 (Word).
- Dobi (Beautiful Minds). Afbeeldingen 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10 (jpg) en document 1 (Word).
- Verrijdbare boekenkast (Transvorm). Afbeelding 1
De gemarkeerde meubels zijn te zien bij ProBiblio, in de
showroom Flexibele bibliotheek op de tweede verdieping
(noordzijde).
Contactadressen:
- Ingeborg Kleijnjan, tel. 0033 - 32 37 41 249, e-mail info@kleijnjan.nl, www.kleijnjan.nl
- Van Velzen La Feber Bonneur (Martin van Velzen en Rob Bonneur), tel. 010 20 41 550, e-mail vanvelzen@vvlfb.nl, bonneur@vvlfb.nl
- In Vorm (Martin van Velzen en Rob Bonneur), tel. 010 20 41 555, e-mail info@invorm.info, www.invorm.info
- NBLC Systemen/Permar (Jacqueline Mulder), tel. 088 00 16 200, e-mail j.mulder@nblcsystemen.nl, www.bibliotheekinrichters.nl
- Proob bibliotheekinrichting (Marco Heyda), tel. 0800 77 66 222, e-mail marco@proob.nl, www.proob.nl
- Bruynzeel filing and storage, www.brfs.nl
- RHIZOOM (Norbert Douwes), tel. 06 23 38 00 11, e-mail rhizoom@casema.nl
- Beautiful Minds (Maarten Stolk), tel. 020 49 43 111, e-mail ms@beautifulminds.nl, www.beautifulminds.nl
- Transvorm, tel. 020 468 88 86, e-mail mailto:transvorm@transvorm.nl, www.transvorm.nl
- Hanrath architect (Jan David Hanrath), tel. 010 265 63 51, e-mail jandavid@hanratharchitect.nl, www.hanratharchitect.nl
Achtergrondinformatie
Achtergrondinformatie over bibliotheekvoorzieningen in kleine kernen:
- Presentatie Wat is er aan de hand op het platteland? (MOVISIE, 2007) (Powerpoint)
- Presentatie Verrassende ruimte voor bibliotheken (NIZW Sociaal beleid, 2006) (Powerpoint)
- Artikel Wie zijn de gebruikers van bibliotheken in kleine kernen? (VOB, 2006) (Word)
- Model serviceniveaus (Word)
- Stand van zaken bibliotheekvoorzieningen in kleine kernen medio
2006 (resultaten van landelijke enquête):
- Toelichting (Word)
- Gegevens Noord-Holland (Excel)
- Gegevens Zuid-Holland (Excel)
- Notitie 'Knelpunten in de bibliotheekvoorzieningen in kleine kernen in Noord- en Zuid-Holland' (ProBiblio, 2007) (Word)
- Rapport 'Komt voor de bus: toekomst voor de bibliotheekvoorziening in kleine kernen' (BMC, 2005), Bijlagen 1, 2, 3 en 4 (alle pdf)
- Combinatievoorzieningen voor kleine kernen in Noord-Holland:
- Onderzoeksrapport 'Dorpswinkels in de kern' (Tracé, 2006) (pdf)
- Notitie 'Dorpsservicepunt: een dienstverleningsconcept voor kleine kernen' (Tracé, 2007) (pdf)
- Overzicht adviseurs PRIMO-nh (Word).
Verslag, presentaties en achtergrondinformatie conferentie Bibliotheekwerk in kleine kernen (najaar 2007):
- Verslag conferentie Noord-Holland
- Verslag conferentie Zuid-Holland
- Presentatie Sacha Baggerman, gedeputeerde Noord-Holland
- Presentatie Luc Overman, PRIMO-nh
- Presentatie Martin van Engelshoven-Huls, gedeputeerde Zuid-Holland
- Presentatie Pauline Bouvy-Koene, burgemeester Bernisse
- Presentatie Astrid van der Kooij, MOVISIE
- Presentatie Bestelbieb Aa en Hunze
- Presentatie Uitleenpunten in scholen ZW Friesland
- Presentatie Bibliotheek in WOZOCO Vogelenzang (op te vragen bij contactpersoon ProBiblio)
- Presentatie Mediamaat 's Gravenmoer (idem)
- Presentatie Biblioservicebus Zeeland (idem)
- Presentatie Uitleenpunten Texel (idem)
- Presentatie Kulturhus
- Presentatie Promotiebus (idem)
- Brochure Bibliotheekvoorzieningen in kleine kernen: formules en voorbeeldbeschrijvingen
Project Kansen voor het bibliotheekwerk in kleine kernen
In dit door de Provincie Noord-Holland gesubsidieerde project is volgens een zeer degelijke aanpak onderzocht welke functies, dienstverlening en voorzieningen het beste passen bij de kleine kernen in West-Friesland. Hieronder vindt u het plan van aanpak en (informatie over) de resultaten van het project.
- Plan van aanpak 'Kansen voor het bibliotheekwerk in kleine kernen' (ProBiblio, 2007) (pdf).
- Inventarisatie 'Kansen voor vernieuwing bibliotheekwerk West-Friesland' (PRIMO-nh, 2008)
- Verslag van de eerste werkbijeenkomst
- Verslag van de tweede werkbijeenkomst
- Verslag van de derde werkbijeenkomst
- Verslag van de vierde werkbijeenkomst
- Verslag van de vijfde werkbijeenkomst
- Verslag van de zesde werkbijeenkomst
- Spreidingsplan
- Eindevaluatie
In 2008-2009 is een vergelijkbaar project in de regio Waterland uitgevoerd en in 2009-2010 in de Kop van Noord-Holland. Van dit laatste project zijn dit de belangrijkste documenten:
Verslag expertmeeting Kansen voor het bibliotheekwerk in kleine kernen, de officieuze startbijeenkomst van het project, najaar 2007:
- Verslag
- Presentatie Rob Bruijnzeels en Ferd van den Eerenbeemt (samenvatting)
- Presentatie Astrid van der Kooij
- Presentatie Luc Overman
Kenniscirkel Kleinschalige bibliotheekvoorzieningen
Sinds 2007 komen Noord- en Zuid-Hollandse bibliotheekfunctionarissen met bibliotheekwerk in kleine kernen en/of stadswijken in hun takenpakket tweemaal per jaar bijeen voor uitwisseling van informatie en ervaringen. Hieronder vindt u verslagen en presentaties.
- Kenniscirkel 2007-1: verslag (Word) en samenvatting presentatie 'Ingangen tot het dorp: dorpsraden, dorpshuizen en dorpswinkels' (Word)
- Kenniscirkel 2007-2: verslag (Word) en presentatie 'Vernieuwing van de bibliotheek in Ammerstol vanuit gemeentelijk perspectief' (Powerpoint).
- Kenniscirkel 2008-1: verslag (Word), presentatie 'ServicePlusPunt Maasdijk' (pdf) en presentatie 'Pilot Nibbixwoud' (pdf).
- Kenniscirkel 2008-2: verslag (Word), presentatie 'Kamerbibliotheek' (pdf), presentatie 'Automatiseringsaspecten kleinschalige bibliotheekvoorzieningen' (pdf) en concept-notitie 'Automatiseringsaspecten kleinschalige bibliotheekvoorzieningen' (Word).
- Kenniscirkel 2009-1: verslag (pdf), presentatie servicepunten Langedijk (pdf) en presentatie leespunten Bibliotheek Zuid-Hollandse Delta.
Landelijke bronnen
Dit dossier beperkt zich tot het beschikbaar stellen van materiaal uit Noord- en Zuid-Holland. Voor een landelijk ontwikkeld instrumentarium voor partijen die belang hechten aan de aanwezigheid van het bibliotheekwerk in kleine kernen verwijzen wij naar www.debibliotheken.nl/kansenkaart.
Enkele verwijzingen naar informatie over specifieke kleinschalige bibliotheekvoorzieningen buiten Noord- en Zuid-Holland die we u hier niet willen onthouden zijn:
- Bestelbieb: bestel- en ophaal/bezorgservice o.b.v. aantrekkelijke 'snuffelcatalogus'
- Theek Away: bibliotheekautomaat
- Biblioservicebus: bibliobus met aanvullende diensten.
Deze voorzieningen worden met nog zeven andere dorpsvoorzieningen beschreven in de brochure 'Bibliotheekvoorzieningen in kleine kernen: formules en voorbeeldbeschrijvingen' (ProBiblio, 2007) (pdf).